Cuộc bầu cử địa phương tại Cộng hòa Séc ngày 9–10/10/2026 có sự xuất hiện của những gương mặt gốc Việt trong các danh sách ứng cử tại Praha và Brno. Hoang Hai Nguyen, Tuan Lam Hoang và Erika Do thuộc những thế hệ, ngành nghề và danh sách chính trị khác nhau, nhưng sự tham gia của họ cho thấy một bước chuyển đáng chú ý của cộng đồng: từ xây dựng cuộc sống tại Séc đến tham gia trực tiếp hơn vào những vấn đề của nơi mình đang sống.
Cuối năm 2025, Séc có 69.685 công dân Việt Nam đang cư trú, chưa tính những người gốc Việt đã có quốc tịch Séc. Sau nhiều thập kỷ, hình ảnh cộng đồng Việt tại đây cũng ngày càng đa dạng hơn: từ kinh doanh, lao động đến giáo dục, luật, công nghệ và giờ đây là đời sống chính trị địa phương.
Hoang Hai Nguyen ứng cử tại Praha-Libuš
Tại Praha-Libuš, cái tên Hoang Hai Nguyen, 33 tuổi, xuất hiện ở vị trí thứ ba trong danh sách ANO 2011. Nghề nghiệp của anh được ghi là quản lý và anh không phải thành viên đảng ANO.
Praha-Libuš là một địa bàn đặc biệt quen thuộc với cộng đồng Việt Nam bởi khu vực Písnice và TTTM SAPA nằm tại đây.
Sự xuất hiện của một ứng viên gốc Việt trong danh sách tranh cử tại chính khu vực này vì thế mang một ý nghĩa gần gũi: người Việt không chỉ kinh doanh, sinh sống hay đưa con đến trường tại địa phương, mà bắt đầu xuất hiện trong danh sách những người muốn tham gia vào hoạt động của chính quyền sở tại.
Với Hoang Hai Nguyen, con đường bước vào chính trị địa phương bắt đầu từ một nơi có mối liên hệ rất rõ với đời sống của cộng đồng người Việt tại Praha.
Tuan Lam Hoang: Từ nghề luật đến chính trị địa phương
Cách Praha hơn 200 km, tại Brno-Slatina, Mgr. Tuan Lam Hoang, 34 tuổi, đứng ở vị trí thứ tám trong danh sách ODS. Nghề nghiệp của ông được ghi là luật sư.
Hồ sơ của Đoàn Luật sư Séc cho thấy Tuan Lam Hoang hiện hành nghề luật tại Brno, hoạt động trong nhiều lĩnh vực như luật dân sự, nhà ở, thương mại và gia đình; tiếng Việt cũng được ghi trong nhóm ngôn ngữ sử dụng.
Một chi tiết đáng chú ý trong quá trình học tập của ông là luận văn tại Đại học Masaryk năm 2016 mang tên “Cộng đồng người Việt tại Cộng hòa Séc và Luật quốc tịch mới của Cộng hòa Séc”, tập trung vào vấn đề hội nhập và quốc tịch của cộng đồng Việt Nam.
Mười năm sau, chính người từng nghiên cứu về quá trình hội nhập của người Việt vào xã hội Séc lại có tên trong danh sách ứng cử hội đồng địa phương tại Brno.
Erika Do: Gương mặt trẻ từ lĩnh vực công nghệ
Gương mặt trẻ nhất trong ba người là Ing. Erika Do, 25 tuổi, ứng cử tại Brno-Černovice.
Cô đứng thứ 13 trong danh sách ČERNOVIČTÍ PATRIOTI, với nghề nghiệp được ghi là phát triển phần mềm. Erika Do không có đảng tịch và tham gia danh sách với tư cách ứng viên độc lập.
Erika Do có nền tảng học tập trong lĩnh vực công nghệ. Năm 2026, cô bảo vệ thành công luận văn tại Khoa Công nghệ Thông tin của Đại học Công nghệ Brno – VUT, với đề tài liên quan đến mô hình thống kê và tạo kịch bản mô phỏng cho hệ thống lái xe tự động.
Ở tuổi 25, việc một kỹ sư công nghệ trẻ gốc Việt xuất hiện trong danh sách ứng cử địa phương cũng cho thấy sự đa dạng ngày càng lớn trong con đường của thế hệ trẻ người Việt tại Séc.
Không chỉ học xong rồi tìm việc hoặc kinh doanh, một số người bắt đầu quan tâm tới việc tham gia vào những vấn đề chung của khu phố, thành phố và xã hội nơi mình trưởng thành.
Người Việt tham gia chính trị địa phương: Một bước khác của quá trình hội nhập
Trong nhiều năm, khi nhắc tới cộng đồng Việt Nam tại Séc, người ta thường nghĩ đến các cửa hàng, nhà hàng, doanh nghiệp hoặc những thế hệ trẻ thành công trong giáo dục và nghề nghiệp chuyên môn.
Sự xuất hiện của những người gốc Việt trong các danh sách bầu cử địa phương cho thấy một bước phát triển khác: tham gia trực tiếp vào quá trình ra quyết định tại nơi mình đang sống.
Ông Nguyễn Mạnh Tùng, Chủ tịch Ủy ban Việt Nam thuộc Ban Đối ngoại Phòng Thương mại Cộng hòa Séc, nhận định việc thế hệ người Việt lớn lên tại đây tham gia vào các đảng phái và đời sống chính trị là một phần tự nhiên của quá trình hội nhập. Phòng Thương mại Séc hiện ghi ông Nguyen Manh Tung là Chủ tịch Ủy ban Việt Nam thuộc Ban Đối ngoại.
“Họ lớn lên ở đây, Séc là quê hương của họ và việc tham gia chính trị cho phép họ đóng góp vào tương lai nơi mình đang sống. Họ cũng có thể mang theo trải nghiệm của hai nền văn hóa để cùng giải quyết những vấn đề chung như giáo dục, nhà ở, kinh doanh và quan hệ cộng đồng”, ông Nguyen Manh Tung chia sẻ.
Điểm đáng chú ý là ba người đang đi theo ba con đường rất khác nhau: một người làm quản lý tại Praha, một luật sư tại Brno và một kỹ sư công nghệ 25 tuổi. Họ cũng tham gia ba danh sách chính trị khác nhau.
Một điểm đáng chú ý là ba người không đứng chung một đảng hay một danh sách.
Hoang Hai Nguyen xuất hiện trong danh sách ANO tại Praha-Libuš, Tuan Lam Hoang trong danh sách ODS tại Brno-Slatina, còn Erika Do tham gia danh sách địa phương ČERNOVIČTÍ PATRIOTI tại Brno-Černovice.
Điều này cho thấy nguồn gốc Việt Nam không đồng nghĩa với một lựa chọn chính trị chung. Mỗi người bước vào chính trị từ nghề nghiệp, trải nghiệm và địa phương của riêng mình.
Ý nghĩa lớn hơn nằm ở việc những cái tên gốc Việt đang dần xuất hiện trong nhiều không gian của xã hội Séc hơn trước.
Từ “sống tại Séc” đến tham gia quyết định nơi mình sống
Bầu cử địa phương có thể không được chú ý nhiều như bầu cử Hạ viện, nhưng lại liên quan rất gần tới đời sống hàng ngày: giao thông, trường học, không gian công cộng, phát triển khu dân cư và nhiều dịch vụ của thành phố.
Bầu cử năm nay diễn ra vào ngày 9 và 10/10 trên toàn Séc.
Đối với cộng đồng Việt, cũng cần lưu ý rằng người đã có quốc tịch Séc và đáp ứng các điều kiện có quyền bỏ phiếu. Công dân các nước EU cũng có thể bỏ phiếu địa phương nếu đáp ứng quy định về cư trú và đăng ký. Tuy nhiên, người chỉ mang quốc tịch Việt Nam không có quyền bầu cử địa phương chỉ nhờ có thẻ thường trú tại Séc.
Sự xuất hiện của Hoang Hai Nguyen, Tuan Lam Hoang và Erika Do chưa thể nói lên toàn bộ vị trí của cộng đồng Việt trên chính trường Séc. Nhưng đây là một dấu hiệu đáng chú ý về quá trình hội nhập đang bước sang một giai đoạn mới.
Từ thế hệ sang Séc để học tập, lao động và gây dựng cuộc sống, những thế hệ tiếp theo đang bắt đầu tham gia nhiều hơn vào việc quyết định tương lai của chính nơi họ đang sống.
